Thẻ: NSƯT Trần Ly Ly

Hồ Thiên Nga của VNOB: Tiếp tục cơn địa chấn…

Vở ballet Hồ Thiên Nga do Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB) trình diễn thời gian qua đã tạo nên cơn “địa chấn” về nghệ thuật tại Việt Nam với nhiều nguyên nhân. Trong đó, dàn diễn viên trẻ đầy tài năng là một trong những lý do chính để kéo khán giả đến với sàn diễn. Trong khi cặp Thu Huệ – Đàm Hàn Giang xuất hiện trong vai Hoàng tử Siegfried và Công chúa  Odette với sự chín chắn, kỹ năng và bản lĩnh sân khấu thì cặp Thu Hằng – Văn Nam lại thể hiện được sự mong manh như những đám mây, thuần khiết như những viên pha lê, mang hơi thở của những câu chuyện cổ tích.

Thu Hằng là một diễn viên múa tuy không quá trẻ, nhưng được thử sức ở nhiều chuyên ngành múa khác nhau. Nói về cơ duyên đến với múa, Hằng chia sẻ: “Lúc còn nhỏ, mình ước mơ trở thành nhà thiết kế thời trang. Nhưng một lần được ông nội dẫn đi chơi ở Cung thiếu nhi Hà Nội, mình mải mê ngắm các bạn múa. Về nhà, ông đã nói với bố mẹ cho mình đi học múa. Vậy là, mình bén duyên với múa từ đó và đến nay đã được 22 năm”.

Thu Hằng trong vai nàng Odette của Hồ Thiên Nga

Tốt nghiệp Cao đẳng Múa Việt Nam (nay là Học viện Múa Việt Nam) năm 2011, nhưng mãi đến năm 2016, Thu Hằng mới về đầu quân cho VNOB qua tài thuyết phục của NSƯT Trần Ly Ly. Hằng đã giành được nhiều giải thưởng về múa, trong đó có Huy chương Vàng tại  Liên hoan nghệ thuật 4 nước Đông Dương năm 2014 trong tác phẩm “Hạn hán” và tác phẩm “Mùa xuân thiêng liêng” tại Liên hoan múa quốc tế năm 2017. Cô cũng đóng vai chính trong nhiều tác phẩm múa nổi tiếng như Mối tình thành cổ, Cái chết và cô gái, Bobro, LeBanc…

Nói về vai diễn của mình trong Hồ Thiên Nga, Thu Hằng tâm sự: “Đây là vai diễn đầy thử thách. Nàng Odette tinh khiết như một viên pha lê, trong suốt và mong manh, đau khổ nhưng vẫn luôn tồn tại sự khao khát về một tình yêu mãnh liệt. Với tính cách vai diễn như vậy, muốn lột tả được hết vẻ đẹp trong sáng ấy, người diễn viên phải rũ bỏ được hoàn toàn những góc tối trong con người, khơi gợi và nuôi dưỡng những gì trong sáng và thuần khiết của bản thân khi hóa thân thành nàng thiên nga Odette”.

Văn Nam và Thu Hằng trong một buổi tập Hồ Thiên Nga

“Hoàng tử” của Thu Hằng trong Hồ Thiên Nga là nghệ sĩ trẻ Văn Nam, một hoàng tử đúng nghĩa về ngoại hình. Được mệnh danh là “Nam Tây”, Văn Nam từng giành giải thưởng Diễn viên múa xuất sắc nhất Cuộc thi Liên hoan Múa quốc tế năm 2017. Học tập tại cái nôi của đào tạo ngành múa Việt Nam đúng chuyên ngành Ballet – Đương đại, Văn Nam từng được biết đến qua các vai chính trong Kẹp hạt dẻ, Hồ Thiên Nga, Mùa xuân thiêng liêng, Vườn địa đàng, Người đãng trí, Đèn lồng, Mùa Đom đóm, Gió, Bến bờ, Cái chết và cô gái, Bolero….

Trong vai Hoàng tử Siegfried, không ý lại vào lợi thế về ngoại hình cùng với kỹ năng sân khấu và kinh nghiệm trên sàn diễn Ballet, Văn Nam luôn có tâm thế sẵn sàng học hỏi những thần tượng Ballet trên thế giới đã từng rất thành công trong vai diễn này. Anh chia sẻ: “Tôi luôn dành thời gian xem lại các kỹ thuật trình diễn của những vũ công Ballet nổi tiếng thế giới, đặc biệt là khi được giao vai Hoàng tử Siegfried. Tôi rất thích cách trình diễn đầy ma lực nhưng cũng rất nam tính của diễn viên múa Andris Liepa (Nga). Nhưng tất nhiên, xem là để học, để tìm ra những nét riêng cho bản thân mình khi biểu diễn trên sân khấu. Còn quan trọng nhất của một diễn viên là tạo ra những đặc trưng của riêng mình trong mỗi vai diễn, để công chúng không thể nào quên’.

NSƯT Như Quỳnh trong vai Thiên Nga đen

Là những diễn viên múa hết mình cho sự nghiệp, NSƯT Như Quỳnh, Thu Hằng, Văn Nam, Thu Huệ, Đàm Hàn Giang và nhiều diễn viên khác, đều đang phải đánh đổi nhiều thứ khác trong cuộc sống để gắn bó với nghiệp múa. Được biết, để có được thành công trên sân khấu Hồ Thiên Nga nói riêng và Ballet Việt nói chung, các diễn viên múa đã phải đồ mồ hôi, nước mắt và cả máu trên sàn diễn mỗi ngày, từ 8h sáng đến 5h chiều, trong suốt 6 tháng trời. Không chỉ dừng lại ở đó, mỗi khi màn đêm buông xuống, xong hết công việc thường nhật trong gia đình, họ lại “lén lút” xem lại những màn diễn của các nghệ sĩ nổi tiếng hay học lại những kỹ năng đã tập trong ngày. Thậm chí, họ còn phải bỏ đi những show diễn kiếm thêm chút tiền ngoài trong suốt thời gian tập trung cho Hồ Thiên Nga để có thể tỏa sáng trên sân khấu. Nhọc nhằn là vậy, khổ luyện là thế, nhưng mức lương và cả thù lao diễn cộng thêm bồi dưỡng tập cho một soloist chỉ vài triệu đồng.

Tính đến thời điểm này, có lẽ chỉ Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB) mới có thể cho ra mắt một Hồ Thiên Nga với toàn bộ 4 chương và có đầy đủ 2 ekip. Đây được coi là một nỗ lực không mệt mỏi của Ban lãnh đạo và cán bộ, diễn viên của Nhà hát. Nhưng không chỉ dừng lại là đơn vị biểu diễn, VNOB còn đã, đang và sẽ là nơi ươm mầm và phát tiết những tài năng nghệ thuật của Việt Nam để nâng tầm ảnh hưởng trên trường quốc tế. Với những ekip như Thu Huệ – Đàm Hàn Giang, Thu Hằng – Văn Nam hay những cặp soloist trong tương lai, với sự định hướng đầy sáng suốt của NSƯT Trần Ly Ly, Q. Giám đốc Nhà hát, “đoàn tàu” VNOB chắc chắn sẽ tiến bước xa hơn với Hồ Thiên Nga nói riêng và các tác phẩm khác nói chung trong năm tới. Điều quan trọng nhất hiện nay là cơ chế đặc thù cho những tài năng nghệ thuật nói chung và Ballet nói riêng để có được chính sách đào tạo dài hơi, từ khâu phát hiện đến đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng và đãi ngộ. Điều đó mới có thể giúp cho Ballet nói riêng và nghệ thuật hàn lâm nói chung có được nguồn nhân lực xứng tầm, đáp ứng được nhu cầu ngày càng cao của công chúng hiện đại và khẳng định vị thế trong thời kỳ hội nhập.

Tuyết Hoa

VNOB tổ chức workshop Opera

Trong 3 ngày cuối tháng 11 vừa qua, Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB) đã tổ chức workshop về Opera cho các nghệ sĩ thuộc đoàn Hát với sự dẫn dắt của đạo diễn nổi tiếng người Đức, Beverly Blankenship.

Lấy bối cảnh thực tế từ vở nhạc kịch nổi tiếng Trường học tình yêu (Cosi fan Tutte) của nhạc sĩ thiên tài Mozart, đạo diễn Beverly Blankenship đã đưa các nghệ sĩ Opera của VNOB xử lý từng trường đoạn.  Tập trung chủ yếu vào khả năng sáng tạo của các nghệ sĩ Opera, bà Beverly Blankenship đã hướng dẫn nhiều kỹ năng trình diễn hiện đại, áp dụng các tình huống khác nhau trong cùng một vấn đề. Trong suốt 3 ngày diễn ra workshop, các nghệ sĩ của VNOB đã học hỏi được rất nhiều, đặc biệt là khả năng sáng tạo và tự tin thực hiện vai diễn của mình. NSƯT Nguyễn Mạnh Dũng, Phó trưởng đoàn Hát của VNOB, cho biết: “Đây là cơ hội rất quý cho các nghệ sĩ Opera của Việt Nam nói chung và VNOB nói riêng, đặc biệt là các nghệ sĩ trẻ chưa có cơ hội được tham gia vở nhạc kịch Trường học tình yêu, được trải nghiệm và thử thách bản thân”.

Còn đạo diễn Beverly Blankenship thì rất vui trước thành quả đào tạo và chia sẻ kinh nghiệm của mình với các nghệ sĩ của VNOB. Bà chia sẻ: “Tôi rất hạnh phúc khi được quay trở lại Việt Nam để hướng dẫn cho các nghệ sĩ của Nhà hát. Sau những thành công của các vở diễn trước đây, với khả năng và kinh nghiệm, cộng thêm những kỹ năng mới có được tại workshop này, tôi hy vọng VNOB sẽ tiếp tục cho ra mắt khán giả những vở nhạc kịch nổi tiếng trong thời gian tới”.

Là người đưa ra ý tưởng tổ chức workshop này, NSƯT Trần Ly Ly, Q. Giám đốc VNOB, khẳng định “VNOB sẽ tiếp tục sự nghiệp đưa nghệ thuật hàn lâm nói chung và Opera nói riêng tiệm cận ngày càng gần hơn với công chúng. Mà để làm được điều đó, đào tạo kỹ năng và được lắng nghe kinh nghiệm từ các đạo diễn nổi tiếng thế giới là điều cần thiết. Chúng tôi sẽ tiếp tục tổ chức những workshop như thế này không chỉ ở Opera, mà còn cả ở Ballet và dàn nhạc của VNOB”.

Tuyết Hoa

VNOB kết nối mạng nghệ thuật châu lục

Nhằm tìm hiểu thị trường và đẩy mạnh nhu cầu mở rộng quan hệ quốc tế, gần đây, đoàn cán bộ Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB) do NSƯT Trần Ly Ly, Q. Giám đốc Nhà hát dẫn đầu, đã tham dự Hội nghị Ủy ban Múa châu Á 2019, tổ chức tại Trung tâm văn hóa châu Á (ACC) – thành phố Gwangju và bước đầu kết nối với các tổ chức quốc tế cũng như các nước trong khu vực và châu lục.

Hội nhập với nghệ thuật múa châu lục

Hội nghị Ủy ban Múa châu Á là một trong những hoạt động rất có ý nghĩa trong việc kết nối, duy trì và phát triển nghệ thuật Múa của châu lục lên tầm cao mới cũng như tạo sự gắn kết giữa các quốc gia châu Á thông qua môn nghệ thuật này. Những hoạt động này trong tương lai sẽ được phát triển tốt hơn nữa và tạo cơ hội để các nước nâng cao bản sắc văn hóa thông qua nghệ thuật múa, từng bước đưa múa truyền thống giao thoa với múa đương đại để hội nhập vào thế giới.

Chủ tịch ACC, ông Lee Jinsik, gặp mặt các đại biểu trước thềm Hội nghị

Hội nghị Ủy ban Múa châu Á (ACC) diễn ra thường niên với khá nhiều hoạt động, trong đó chủ yếu là tổng kết hoạt động của Ủy ban trong năm trước, xem xét về việc sửa đổi, bổ sung một số Điều trong Điều lệ, trao đổi và thống nhất kế hoạch hoạt động của năm. Tham dự Hội nghị 2019 có 45 đại biểu – đại diện cho các nước Bhutan, Brunei, Cambodia, Indonesia, Malaysia, Myanmar, Philippines, Singapore, Sri Lanka, Việt Nam và nước chủ nhà Hàn Quốc, Viện Văn hóa châu Á đặt tại Hàn Quốc, Trung tâm Văn hóa châu Á. Ngoài ra, còn có đại diện thành phố Gwangju, phóng viên và đại diện các nghệ sĩ tham gia biểu diễn.

Trong năm 2019, ACC đã thành công trong việc hỗ trợ cho 5 biên đạo đến từ Hàn Quốc, Malaysia, Philippines trong một dự án mang tên Choreographer Lab. Theo đó, các biên đạo được hỗ trợ ăn, ở, đi lại, người hướng dẫn để biến ý tưởng của mình thành tác phẩm múa đương đại tại thành phố Gwangju, Hàn Quốc trong thời gian 3 tháng. Toàn bộ 5 tác phẩm đã được trình diễn trong chuỗi sự kiện của Hội nghị lần này.

Về Điều lệ, các thành viên nhất trí sửa đổi một số Điều trong Điều lệ hoạt động của Ủy ban Múa châu Á. Nét sửa đổi đặc biệt nhất tại Hội nghị năm nay là nếu thành viên trong Ủy ban Múa châu Á vắng mặt trong 2 năm liên tục không có lý do thì thành viên đó coi như rút khỏi Ủy ban; ACC sẽ thành lập nhóm Phản ứng nhanh để đảm bảo việc thực hiện các kế hoạch đạt hiệu quả cao theo đánh giá của các chuyên gia múa châu Á phân tích. Nhiệm kỳ hoạt động của thành viên nhóm này là 2 năm. Nhóm sẽ họp 3 tháng/1 lần. Nhóm sẽ bao gồm nghệ sĩ, các nhà tổ chức festival, các nhà phê bình và đại diện của Viện nghiên cứu văn hóa châu Á.

Tổng kết chương trình showcase tại Hội nghị

Trong kế hoạch hoạt động của năm 2020, Ủy ban Múa châu Á đặc biệt chú trọng vào Hội thảo mang tính học thuật về múa châu Á (Asian Dance Symposium), tiếp tục dự án Choreographer Lab và lần đầu tiên giới thiệu các chương trình của Công ty múa châu Á tại châu Âu.

Sự khởi đầu ấn tượng của VNOB

Trong khuôn khổ chương trình, VNOB đã tham gia tích cực các hoạt động của Hội nghị. Bên cạnh việc được mời chia sẻ kinh nghiệm tổ chức một số sự kiện múa đương đại cùng với Viện Goethe (Đức) và Trung tâm văn hóa Pháp (L’Space), đại diện của Việt Nam đã đóng góp ý kiến sửa đổi, bổ sung luật, Điều lệ và xây dựng kế hoạch hoạt động cho năm 2020.

NSƯT Trần Ly Ly với Giám đốc nghệ thuật Công ty Múa châu Á, Ahn Aesoon

Nhân dịp này, Đoàn đã gặp và làm việc với Giám đốc nghệ thuật của Công ty Múa châu Á, Chủ tịch ACC, đại diện Singapore, Campuchia… để trao đổi về việc tăng cường hợp tác trong thời gian tới và dự kiến phối hợp tổ chức một số sự kiện. Đặc biệt là đại diện của Việt Nam được mời tham gia vào Nhóm Phản ứng Nhanh của Ủy ban Múa châu Á.

Cũng trong Hội nghị này, Chủ tịch ACC và Giám đốc nghệ thuật của Công ty Múa châu Á đề xuất việc Việt Nam và Philippines sẽ đăng cai một Festival múa châu Á (Asian Dance Festival) trong tương lai vì nhận thấy hai nước có đủ điều kiện, đáp ứng được yêu cầu tổ chức sự kiện này.

Tuyết Hoa

Kỷ niệm 60 năm thành lập VNOB: Công diễn hai tác phẩm lớn của thế giới và Việt Nam

Chiều 25/9, Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam đã tổ chức gặp gỡ báo chí để thông báo về các hoạt động nhân dịp kỷ niệm 60 năm thành lập Nhà hát và công diễn hai tác phẩm lớn của Việt Nam và thế giới là vở nhạc kịch Người tạc tượng và vở vũ kịch Hồ Thiên Nga.

Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB) là đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Bộ VH,TT&DL, có chức năng biểu diễn nghệ thuật nhạc kịch (Opera), vũ kịch (Ballet) được thành lập ngày 6/8/1959.

NSƯT Trần Ly Ly, Q. Giám đốc VNOB tại cuộc gặp gỡ báo chí nhân dịp kỷ niệm 60 năm thành lập Nhà hát

Ngay từ khi thành lập, Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam đã luôn nhận được sự quan tâm chỉ đạo của Đảng, Nhà nước và của Chủ tịch Hồ Chí Minh khi Người trực tiếp chỉ huy dàn nhạc giao hưởng và dàn hợp xướng hát Bài ca Kết đoàn ngày 3/9/1960 tại Hà Nội.

Trải qua 60 năm xây dựng và phát triển, Nhà hát Nhạc Vũ kịch Việt Nam đã đạt được nhiều thành tích lớn trên các sân khấu trong nước, quốc tế và vinh dự được nhận giải thưởng của Nhà nước với hình thức và mức độ khác nhau, đóng góp tích cực vào việc phát triển sự nghiệp Văn hóa nghệ thuật của Việt Nam. Nhân kỷ niệm 60 năm, Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam một lần nữa được Đảng và Nhà nước ghi nhận trao tặng Huân chương Lao động hạng Nhì.

Nhân kỷ niệm 60 năm Ngày thành lập, Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam sẽ tổ chức công diễn hai tác phẩm lớn của Việt Nam và thế giới là vở nhạc kịch “Người tạc tượng” của tác giả –  nhạc sĩ Đỗ Nhuận và vở vũ kịch “Hồ thiên nga”.

Đã gần 50 năm trôi qua, kể từ khi công bố lần đầu tiên (2/9/1971), vở “Người tạc tượng” của tác giả –  nhạc sĩ Đỗ Nhuận mới được VNOB phục dựng trở lại và công diễn phục vụ khán giả.

Nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân chia sẻ với báo chí về Người tạc tượng

Con trai tác giả –  nhạc sĩ Đỗ Nhuận – nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân sẽ nhận lãnh vai trò chỉ huy, đạo diễn âm nhạc. Đảm nhận vị trí đạo diễn là NSƯT Trần Lực, họa sĩ Hoàng Hà Tùng thiết kế mỹ thuật, NSND Hồng Phong chịu trách nhiệm đạo diễn múa. Các diễn viên gạo cội NSƯT Mạnh Dũng, Tố Loan, Bùi Trang đảm nhận các vai nặng ký trong “Người tạc tượng” như Thạch Sơn, H’ Nuôn – Con gái già làng Aêpông,…

Nội dung xuyên suốt của “Người tạc tượng” chủ yếu nói về tình yêu một thời khói lửa, sự thủy chung và tình yêu đất nước, chứ không quá nhấn mạnh vào sự mất mát của con người hay khốc liệt trong cuộc chiến.

Nếu như “Người tạc tượng” là tác phẩm đỉnh cao của Việt Nam thì “Hồ thiên nga” lại là một trong những kiệt tác nghệ thuật thế giới. Hơn 30 năm trôi qua, Ballet Việt chưa thể trình diễn một cách đầy đủ “Hồ thiên nga” mà chỉ là những trích đoạn nhỏ, lẻ hoặc mời đoàn Ballet Nga sang trình diễn.

Nghệ sĩ Lê Ngọc Văn trong ekip sáng tạo Hồ Thiên Nga

Với phiên bản Việt, “Hồ thiên nga” vẫn được dựng theo trường phái Nga nhưng có sự xen kẽ, pha trộn những điểm nhấn, tạo nên nét độc đáo riêng.

Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam cho biết, sẽ có hàng trăm nghệ sĩ, diễn viên của Nhà hát và Học viện Múa Việt Nam cùng đóng góp tâm huyết, tình yêu nghệ thuật cho vũ kịch này. Đặc biệt, với sự hợp tác của nhóm thiết kế EllieVu, phục trang sẽ đem đến cho “Hồ thiên nga” vẻ đẹp lộng lẫy của hoàng gia Nga cùng sự bí ẩn đầy ma thuật của họa tiết hoa sen Việt.

NSƯT Trần Ly Ly, Quyền Giám đốc Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam chia sẻ: “Việc dựng vở Hồ thiên nga phiên bản 2019 là một quyết định táo bạo đối với lãnh đạo và toàn bộ cán bộ, nghệ sĩ Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam. Bởi lẽ không chỉ đòi hỏi đầu tư về tiền bạc, Hồ thiên nga còn đòi hỏi sự tập trung cao độ của toàn bộ dàn diễn viên, nghệ sĩ của nhà hát với 60 nghệ sĩ tham gia dàn nhạc chơi live suốt vở cùng gần 100 diễn viên múa. Thời gian tập luyện cũng kéo dài 6 tháng”.

Theo kế hoạch, vở nhạc kịch “Người tạc tượng” của cố nhạc sĩ Đỗ Nhuận sẽ được biểu diễn vào tối 5 và 10 /10 và vũ kịch “Hồ thiên nga” sẽ được biểu diễn vào tối 7, 12 và 13/10 tại Nhà hát Lớn Hà Nội.

Tuyết Hoa

Vở Ballet Hồ Thiên Nga phiên bản VNOB: Bí ẩn phương Đông và lộng lẫy phương Tây

Có mặt gần 140 năm qua, vở Ballet Hồ Thiên Nga của nhà soạn nhạc thiên tài Tchaikovsky vẫn được coi là “Ballet của những vở Ballet”. Từ những ngày đầu trình diễn tại Mariinsky ở St. Peterburg (Nga) cho đến nay, Hồ Thiên Nga đã được diễn lại với nhiều phiên bản khác nhau. Tại Việt Nam, Hồ Thiên Nga lần đầu tiên được Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB) trình diễn thời kỳ những năm 1980, dưới sự hỗ trợ toàn phần của các chuyên gia đến từ Liên bang Xô Viết (cũ). Từ đó đến nay, cho dù xã hội có nhiều biến chuyển, nhưng Việt Nam mới chỉ có thể biểu diễn được một số trích đoạn của vở Ballet này. Năm 2019, VNOB đã tạo nên một bước đột phá lớn nhân dịp kỷ niệm 60 năm ngày thành lập Nhà hát. Đó là dựng lại hoàn toàn vở Ballet Hồ Thiên Nga với đầy đủ 4 màn được sản xuất theo phiên bản Việt.

Hồ Thiên Nga và hành trình hơn trăm năm…

Tính đến thời điểm hiện nay, vở Ballet Hồ Thiên Nga có thể coi là tác phẩm được trình diễn nhiều nhất trong lịch sử. Đến nỗi, tạp chí Dance Gazette đã đặt cho 6 vị giám đốc nghệ thuật của những nhà hát Ballet nổi tiếng nhất thế giới một câu hỏi rằng: Hồ thiên nga đã có thể nghỉ ngơi một thời gian được chưa?

Trong lịch sử gần 140 năm tồn tại, Hồ Thiên Nga được hiểu và trình diễn theo nhiều trường phái, với tổng phổ và bối cảnh rất khác nhau, nhưng trường phái của Moskva được coi là “thể hiện đúng tinh thần và triết lý Tchaikovsky nhất”. Vở Ballete Hồ thiên nga được công diễn lần đầu tiên vào năm 1877, tại nhà hát Bolshoi (Nga). Tác phẩm Ballet kinh điển này được xem là đánh dấu một bước ngoặt trong sáng tác của nhạc sĩ thiên tài người Nga Tchaikovsky. Hồ thiên nga được Tchaikovsky sáng tác dựa trên truyền thuyết của Đức về một nàng công chúa bị phù phép thành thiên nga. Đó là câu chuyện cổ tích về tình yêu giữa nàng Odette và chàng hoàng tử Siegfried. Công chúa Odette bị phù thủy Von Rothbart biến thành thiên nga với lời nguyền rằng khi nào gặp được chàng trai chưa yêu ai bao giờ đem lòng yêu thương thì Odette mới được trở lại thành người. Và rồi nàng đã gặp và yêu chàng hoàng tử Siegfried với lời thề sẽ yêu nàng chung thủy để giải thoát lời nguyền. Nhưng trong một bữa tiệc, phù thủy Von Rothbart đã dùng phép thuật để biến Odile, con gái của mình trở thành người có ngoại hình giống Odette khiến cho chàng hoàng tử nhầm tưởng đó là người chàng yêu và mong muốn được cưới Odile. Khi biết sự thật, hoàng tử đã cầu xin Odette tha thứ và quyên sinh cùng nàng, cái chết của hai người đã hóa giải lời nguyền, phù thủy Von Rothbart mất hết phép thuật và chết, còn những người bạn của công chúa đều được trở lại thành người…

… Đến sự đổi mới của người Việt

Hơn 30 năm trôi qua, Ballet Việt chưa thể trình diễn một cách đầy đủ Hồ Thiên Nga mà chỉ là những trích đoạn nhỏ, lẻ hoặc đưa đoàn Ballet Nga về trình diễn. Điều này khiến nhiều nghệ sĩ tâm huyết với Ballet Việt ưu tư, lo lắng và tìm mọi cách dựng lại tác phẩm tuyệt hảo này. Kể từ khi về nắm quyền lãnh đạo VNOB 93-2018), NSƯT Trần Ly Ly, Q. Giám đốc Nhà hát đã nung nấu ý định đưa toàn bộ Hồ Thiên Nga lên sân khấu Việt. Chị chia sẻ: “Việc dựng vở Ballet Hồ Thiên Nga phiên bản 2019 là một quyết định táo bạo đối với lãnh đạo và toàn bộ cán bộ, nghệ sĩ VNOB. Bởi lẽ không chỉ đòi hỏi đầu tư về tiền bạc, Hồ Thiên Nga còn đòi hỏi sự tập trung cao độ của toàn bộ dàn diễn viên, nghệ sĩ của nhà hát với 60 nghệ sĩ tham gia dàn nhạc chơi live suốt vở cùng với hơn 60 diễn viên múa và thời gian tập luyện cũng kéo dài 6 tháng’.

Các nghệ sĩ VNOB đang tích cực tập luyện cho Hồ Thiên Nga

Sự đột phá đầu tiên mà Hồ Thiên Nga của VNOB chính là biên đạo múa. Nếu như trước kia, Hồ Thiên Nga hoàn toàn nằm dưới sự dàn dựng của các biên đạo người nước ngoài, trong đó chủ yếu là các chuyên gia Nga, thì biên đạo múa Hồ Thiên Nga 2019 là người Việt 100% nhưng có thời gian dài biểu diễn trên các sân khấu nước ngoài. Đó chính là nghệ sĩ Lê Ngọc Văn, Hiện tại, anh đang là diễn viên múa hạng nhất (first artist) kiêm biên đạo múa của Nhà hát Hoàng gia Anh. Chia sẻ về Hồ Thiên Nga phiên bản VNOB, anh cho biết: “Hồ Thiên Nga của VNOB sẽ được dàn dựng theo trường phái Nga, nhưng có sự xen kẽ, pha trộn những điểm nhấn riêng, đạo nên nét độc đáo của phiên bản Việt. Tôi đã tận dụng tối đa sự mềm mại của diễn viên, sự năng động và hoạt bát của các tài năng trẻ, cắt bỏ những phần rườm rà để tạo nên một Hồ Thiên Nga của người Việt”.

Nhóm thiết kế EllieVu đã sử dụng họa tiết hoa sen để tạo điểm nhấn cho trang phục của Hồ Thiên Nga

Đi cùng với những mong muốn của Lê Ngọc Văn, ekip thiết kế EllieVu cũng đã cố gắng sáng tạo những nét độc đáo nhất trong trang phục của Hồ Thiên Nga phiên bản Việt. Chị Anh Triệu, CEO EllieVu, nhà thiết kế và tài trợ trang phục cho vở diễn, cho biết: “Trang phục của Hồ Thiên Nga 2019 chính là sự kết hợp giữa phong cách cổ điển và hiện đại. Hồ Thiên Nga là vở Ballet kinh điển, trong đó sự hòa quyện giữa trang phục và kết cấu của vở diễn rất chặt chẽ. Vì vậy, form trang phục hầu hết được giữ nguyên. Nhưng nét độc đáo lại chính là điểm nhấn của họa tiết. Trong đó, đặc biệt nhất là họa tiết trên trang phục được lấy cảm hứng từ bông hoa sen trạm trổ trên đình làng xưa, được cách tân mang phong cách Baroque. Ê kíp của chúng tôi, dưới sự dẫn dắt của thầy Vũ Chí Công – trưởng khoa thiết kế thời trang trường Đại học Mỹ Thuật Công Nghiệp, đã làm việc nhiều tháng nay để có thể kịp cho ra mắt gần 100 bộ trang phục của Hồ Thiên Nga”.

Dàn nhạc giao hưởng VNOB đang nỗ lực tập luyện để tạo nên đêm diễn Hồ Thiên Nga thành công với 2h50 phút chơi nhạc live

Không chỉ dừng lại ở sự độc đáo của Hồ Thiên Nga phiên bản VNOB và trang phục của ElliVu, NSƯT, họa sĩ sân khấu Hoàng Hà Tùng, cũng đang phác họa những điểm nhấn mới trên sân khấu cho vở diễn. Ông cho biết: “khi được NSƯT Trần Ly Ly mời thiết kế sân khấu cho Hồ Thiên Nga phiên bản VNOB, tôi đã nghĩ nhiều đến một sân khấu mang tính ước lệ, có nét tráng lệ của thời kỳ phục hưng Italia, sự quý phái của kiến trúc Nga và sự bí ấn của phương Đông. Sân khấu Hồ Thiên Nga phiên bản VNOB sẽ thể hiện được sự ước lệ về mặt tinh thần, gợi cho khán giả những cảm nhận mới về không gian của một vở Ballet Nga mà Việt”.

Còn rất nhiều nét mới tạo nên một Hồ Thiên Nga phiên bản 2019 mà chỉ có thể tận mắt chứng kiến, người xem mới có thể cảm nhận được hết cái đẹp, nét sang và cả nỗi đau đớn giằng xé trong tâm hồn giữa cái thiện và cái ác. Nhưng không thể không nói đến sự độc đáo trong giá vé. Nếu như cách đây 2 năm, khi Hồ Thiên Nga được Nhà hát Talarium et Lux (Nga) trình diễn tại Việt Nam với giá vé ngất ngưởng (gần 10 triệu đồng/cặp) trong khi âm nhạc lại được thu âm và phát lại, thì Hồ Thiên Nga phiên bản VNOB được trình diễn với dàn nhạc chơi live hoàn toàn với giá vé chỉ bằng 1/5 so với mức trên. Nói về vấn đề này, NSƯT Trần Ly Ly chia sẻ: “ VNOB xây dựng Hồ Thiên Nga phiên bản Việt không phải để so sánh với các phiên bản khác, mà là nhằm đánh dấu một chặng đường nỗ lực vươn đến nền nghệ thuật bác học của thế giới. Các nghệ sĩ của VNOB tin rằng với sự dẫn dắt của biên đạo Việt, sự hòa quyện và ăn ý của dàn nhạc cũng như các vũ công, VNOB sẽ cống hiến cho khán giả một vở diễn thăng hoa của cảm xúc. Chúng tôi không tính toán đến giá vé cho dù kinh phí cho vở diễn là khủng khiếp. Chúng tôi chỉ muốn khán giả đều có cơ hội thưởng thức tác phẩm kinh điển này và có thể tự hào rằng các nghệ sĩ Việt hoàn toàn có thể làm nên một Hồ Thiên Nga thành công”.

Tuyết Hoa (Tạp chí Cục NTBD)

CEO Triệu Anh, phụ trách nhóm thiết kế EllieVu, nhà tài trợ và thiết kế trang ohucj Hồ Thiên Nga của VNOB

Thực hiện lời dạy của Bác: Đưa nghệ thuật hàn lâm đến gần hơn với công chúng

(Chinhphu.vn) – Nghệ thuật hàn lâm với nhạc giao hưởng, hợp xướng và múa ballet nhận được nhiều sự quan tâm của Bác Hồ ngay từ ngày đầu thành lập.

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm, chăm lo tập hợp mọi lực lượng, mọi người yêu nước, tiến bộ dưới ngọn cờ của Đảng, của dân tộc, trong đó Người dành nhiều tình cảm và rất quan tâm đến đội ngũ trí thức, văn nghệ sĩ nước ta.

Trong số các môn nghệ thuật, ballet được Bác Hồ quan tâm từ những ngày đầu mới được đưa về Việt Nam.

Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn các Diễn viên Khóa I đang luyện tập tại Xưởng phim Hà Nội (Hãng phim truyện Việt Nam sau này) năm 1961. (Ban Quản lý Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh)

Năm 1959, ballet được dạy trong Trường Điện ảnh cùng với các môn khác như diễn viên, đạo diễn… Ngày 10/2/1960, Bác bất ngờ đến thăm trường (lúc đó đặt tại số 7 Trần Phú, Hà Nội). Cùng với việc hỏi thăm tình hình học tập của các học viên, Bác Hồ đã dừng lại giữa nhóm tập ballet. Bác hỏi thăm tình hình học tập của các học viên, nhắc nhở và động viên các cháu học tập tốt hơn.

Bác còn hướng dẫn các học viên nói năng sao cho dễ hiểu như khi một học viên trả lời Bác là “tập vũ”, Bác đã sửa lại là “múa”, hay nên dùng các chữ “tiểu phẩm” hay “trích đoạn” để công chúng hiểu dễ hơn.

Bác luôn đề cao vai trò, thể hiện trân trọng và động viên đội ngũ làm nghệ thuật đóng góp vào sự nghiệp cách mạng của dân tộc. Bác thường nói: “Văn hóa nghệ thuật cũng là một mặt trận. Anh chị em là chiến sĩ trên mặt trận ấy”. Chính sự quan tâm sâu sắc đó đã dẫn dắt đội ngũ văn nghệ sĩ đi theo cách mạng, đem trí tuệ, tài năng và nhiệt tình cống hiến cho đất nước, dân tộc.

Không chỉ quan tâm đến các diễn viên múa ballet, Người cũng dành nhiều tình cảm cho các nghệ sĩ dàn nhạc giao hưởng và hợp xướng.

Một đêm diễn Ballet của VNOB thời kỳ những năm 70 của thế kỷ 20

Nhớ lại đêm diễn ngày 3/9/1960 tại Công viên Bách thảo (Hà Nội) trong chương trình kỷ niệm Đảng Lao động Việt Nam, Nhạc sĩ Phú Ân kể lại: “Lúc đó, Dàn nhạc Giao hưởng của Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB) (lúc đó được gọi là Dàn nhạc Giao hưởng Việt Nam) có 114 thành viên, cùng với dàn hợp xướng quốc gia 120 người, cùng với mấy trăm học sinh của Hà Nội, Thành Đoàn, trường Hoa kiều đang biểu diễn.

Bác Hồ bất ngờ xuất hiện trong bộ quần nâu, áo lụa trắng, dép cao su. Bác đề nghị dàn nhạc chuẩn bị bài Kết đoàn. Mọi người xúc động, sung sướng ngỡ ngàng, cùng hát vang bài ca trong giây phút ý nghĩa lắng đọng. Theo nguyện vọng của mọi người, Bác đứng lên bục chỉ huy, cầm đũa bắt nhịp bài ca Kết đoàn. Và bức ảnh Bác Hồ bắt nhịp bài ca Kết đoàn là biểu tượng đẹp trường tồn về hình ảnh một vị lãnh tụ bình dị, trân trọng tình yêu nghệ thuật.

Chế độ đặc biệt thời kỳ khó khăn

Sau ngày Toàn quốc kháng chiến, Bác Hồ đã dành sự quan tâm đặc biệt không những về tinh thần mà cả vật chất cho các nghệ sĩ, những người làm văn hóa, nghệ thuật.

Không chỉ là người lãnh đạo, dẫn dắt, đưa đường, chỉ lối, đặt nền móng cho nền văn hóa, văn nghệ Cách mạng Việt Nam, Bác còn quan tâm đến từng bữa ăn cho các văn nghệ sĩ.

Ngày Bác Hồ về thăm khu Văn công Cầu Giấy, lúc đó là trụ sở của Dàn nhạc Giao hưởng Việt Nam (tiền thân của VNOB), mọi người đều hứng khởi. Các nghệ sĩ kể lại rằng, buổi sáng hôm ấy vừa tập xong với chuyên gia Triều Tiên, đang nghỉ ngơi, nghe tiếng reo hò ầm ngoài ngõ “Bác Hồ đến, Bác Hồ đến”. Nhiều người khóc vì được nhìn thấy Bác.

Bác nói chuyện ân cần, hỏi thăm từng nghệ sĩ. Người nói rằng rất vui mừng vì nước Việt Nam có dàn nhạc.

Biết các nghệ sĩ tập luyện nhiều vất vả, Bác quyết định thưởng thêm 15 ngày phép và yêu cầu thực hiện tiêu chuẩn cho các anh chị em làm công tác nghệ thuật được hưởng chế độ đặc biệt: Một cân đường, bốn hộp sữa, cân bánh, cân kẹo, mười quả trứng, một lít nước mắm/xì dầu, 1 cân cá, mười bìa đậu phụ…

Thành công lại nhớ đến Người

Trong suốt thời gian 60 năm thành lập và phát triển, những chỉ thị, lời dạy của Bác về văn hóa, văn nghệ vẫn luôn là những bài học lớn đối với Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB).

Từ lúc mới chỉ là Dàn nhạc Giao hưởng Việt Nam với vỏn vẹn vài chục người, đến nay, Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB) đã trưởng thành với 3 đoàn lớn bao gồm Đoàn Hát, Đoàn Nhạc kịch và Đoàn Múa với gần 200 diễn viên và nghệ sĩ.

Lời dạy của Bác Hồ đã được đúc kết và trở thành kim chỉ nam cho sự tiến bước của Nhà hát. Chính vì vậy, dù trải qua những giai đoạn thăng trầm khác nhau, liên tục bị thách thức bởi kinh phí xây dựng tác phẩm hạn chế, và đồng lương cho nghệ sỹ không đủ sống, thì phẩm chất xuyên suốt của những con người gắn bó với Nhà hát Nhạc Vũ kịch Việt Nam (VNOB) vẫn là đam mê được làm nghệ thuật, được phát triển nghề nghiệp một cách nghiêm túc, với niềm tin mãnh liệt về sứ mệnh đem lại sự đổi thay tươi đẹp.

NSUT Trần Ly Ly, Q. Giám đốc VNOB cùng tập thể Nhà hát sau thành công của Chương trình Bolero and Suit en Blanc

NSƯT Trần Ly Ly, Quyền Giám đốc Nhà hát chia sẻ: “Mục đích của nghệ thuật là đem lại liều thuốc cho tâm hồn con người đẹp hơn, trong sáng thánh thiện hơn, khai mở trí huệ của con người. Chính vì vậy, có tình yêu thương mới làm nghệ thuật được, chứ còn chỉ vì trách nhiệm thì không làm được”.

50 năm trôi qua, thực hiện Di chúc của Người, Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB) vẫn không ngừng phấn đấu, phát triển và từng bước đưa nghệ thuật hàn lâm đến gần hơn với công chúng Việt.

Ngay từ thời kỳ đầu, Dàn nhạc Giao hưởng và Dàn Hợp xướng đã xây dựng nhiều chương trình hòa nhạc có giá trị nghệ thuật, góp phần vào công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, đấu tranh giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Những tác phẩm Mẹ yêu con (Nguyễn Văn Tý), Tiếng hát giữa rừng Pắc Bó (Nguyễn Tài Tuệ), Du kích sông Thao (Đỗ Nhuận)… đặc biệt vở nhạc kịch Cô Sao của Đỗ Nhuận là nhạc kịch đầu tiên của Việt Nam được dàn dựng công phu, thu hút sự quan tâm của công chúng.

Tiếp đó là các vở nhạc kịch Núi rừng hãy lên tiếng, Evghehi Oneghin, Bên bờ Krông Pa, Người tạc tượng và các vở vũ kịch Chị Sứ, Phá lao của nhiều tác giả âm nhạc và biên đạo múa người Việt đã tạo tiếng vang.

Những năm tháng chiến tranh, các đoàn nghệ thuật xung kích, các nghệ sĩ, cán bộ của nhà hát đã không quản gian khổ hy sinh, mang nghệ thuật đến với đồng bào chiến sĩ ở tuyến lửa Vĩnh Linh hoặc đi dọc đường Trường Sơn.

Nhiều nghệ sĩ của nhà hát đã được trao tặng huân chương và nhiều danh hiệu cao quý như các nghệ sĩ chỉ huy Dương Quang Thiện, Nguyễn Hữu Hiếu, Trần Quý, Đỗ Dũng, Trọng Bằng, Nguyễn Hải, đạo diễn Võ Bài, họa sĩ Trần Mậu, biên đạo múa Thái Ly, Đoàn Long, Hồng Linh, các ca sĩ Quốc Hương, Tân Nhân, Quý Dương, Quang Hưng, Trung Kiên, Vũ Dậu, Anh Đào, Thúy Hà, Kim Định, Bích Liên, Tâm Trừng…

Sau này, nhiều vở vũ kịch và nhạc kịch kinh điển được chuyên gia bạn sang dàn dựng thành công như kịch múa Spartacus, Giselle, Hồ thiên nga, Chàng du đãng và cô tiểu thư, Faust, Madam Butterfly… Những tác phẩm này đã làm nên tên tuổi của nhiều nghệ sĩ như Kim Quy, Kiều Ngân, Thế Dũng, Lê Vân, Lê An, Thúy Hạnh, Văn Hải, Anh Quân, Minh Thông, Hoàng Hoa, Gia Hội, Gia Khánh…

Những vở kịch có sức hấp dẫn như Tiếng hát Trương Chi, Vợ chồng A Phủ (NSND Đoàn Long), Huyền thoại mẹ (Nguyễn Công Nhạc), Huyền tích Trường Sơn (Bằng Thịnh)… đã xuất hiện trong giai đoạn nhà hát đã chính thức đổi tên thành Nhà hát Nhạc vũ kịch Việt Nam (1985).

Nhiều biên đạo, chỉ huy, nghệ sĩ nước ngoài đã đến làm việc với nhà hát. Sự hợp tác này làm phong phú hơn các chương trình nghệ thuật, nâng cao trình độ biểu diễn cho tập thể nhà hát. Nhiều tác phẩm xuất sắc đã ra đời, tiêu biểu: Em người phụ nữ Việt Nam, Qua miền đất lạ, Mắt phượng hoàng, Cuộc sống Paris, Trường học Tình yêu, Giấc mơ và hiện thực

Không chỉ thành công với nghệ thuật cổ điển bác học, hòa nhập và bắt kịp bước với trào lưu nghệ thuật múa đương đại thế giới, nhà hát là một trong những cái nôi tiếp nhận và phát triển múa hiện đại ở Việt Nam.

Nhiều nghệ sĩ trẻ của nhà hát đã được cử đi học tập tại Australia, Pháp, Thụy Điển, Mỹ… Họ đã góp phần tạo cho múa hiện đại đến gần với công chúng trẻ. Một số tác phẩm múa đương đại đã tỏa sáng văn hóa Việt Nam như Hồn Trương Chi, Nguồn sáng, Trường tương tư, Mùa đom đóm

60 năm thành lập và phát triển, lớp lớp nghệ sĩ đã nối tiếp truyền thống, cống hiến cho sự nghiệp nghệ thuật bằng tất cả tâm, trí, lực. Đã có nhiều nghệ sĩ nhân dân và nghệ sĩ ưu tú xuất hiện ở đây. Đã có tới 3 Huân chương Lao động, thứ tự qua từng thời kỳ, bắt đầu từ hạng Ba (1990), hạng Nhì (1999) và hạng Nhất (2009) và tiếp tục nhận Huân chương Độc lập hạng Ba năm 2014 của Nhà nước tặng cho tập thể Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB).

Nhật Nam

VNOB tham gia biểu diễn trong “Lời bác dặn trước lúc đi xa”

Tối 25/8, tại Nhà hát Lớn Hà Nội đã diễn ra chương trình nghệ thuật “Lời Bác dặn trước lúc đi xa”. Chương trình do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức nhân 50 năm thực hiện Di chúc Chủ tịch Hồ Chí Minh (1969-2019) và 50 năm ngày mất của Người (2/9/1969 -2/9/2019). Chương trình do Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB) phối hợp cùng các đơn vị có liên quan thực hiện.

Đến dự chương trình có các Ủy viên Bộ Chính trị: Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc; Thường trực Ban Bí thư Trần Quốc Vượng; Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương Phạm Minh Chính; Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Võ Văn Thưởng.
Tham dự chương trình còn có các ông Phan Đình Trạc, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Nội chính Trung ương; Nguyễn Hòa Bình, Bí thư Trung ương Đảng, Chánh án Tòa án Nhân dân tối cao; Nguyễn Xuân Thắng, Bí thư Trung ương Đảng, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh; Uông Chu Lưu, Phó Chủ tịch Quốc hội; Hà Ngọc Chiến, Chủ tịch Hội đồng Dân tộc Quốc hội; đại diện lãnh đạo các ban, bộ, ngành của Trung ương và thành phố Hà Nội.

THủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cùng các lãnh đạo Đảng, Chính phủ cùng các bộ, ngành có liên quan có mặt tại Nhà hát Lớn trong đêm diễn ra chương trình nghê thuật “Lời Bác dặn trước lúc đi xa”

Chương trình dưới sự chỉ đạo nghệ thuật của PGS – TS Tạ Quang Đông; kịch bản văn học: nhà văn Nguyễn Quang Vinh; Tổng đạo diễn: NSND Quang Vinh; viết lời bình: PGS.TS Nguyễn Thế Kỷ…

Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB) đã đóng góp một phần công sức trong toàn bộ chương trình, trong đó, NSƯT Trần Ly Ly, Q. Giám đốc Nhà hát, đảm nhiệm vị trí Tổng biên đạo kiêm Đạo diễn sân khấu, chịu trách nhiệm kết nối toàn bộ phần múa, hát, cải lương và kịch thành một tổng thể xuyên suốt. Bên cạnh đó, các NSND Nguyễn Hồng Phong cùng đoàn múa, kết hợp cùng với các đơn vị liên quan, hoàn thành 17 màn múa trong chương trình kéo dài gần 2 tiếng.

Một tiết mục múa do Đoàn múa VNOB thực hiện

Chương trình gồm 3 phần: “Người đi tìm hình của nước”; “Trở về”; và “Người là niềm tin tất thắng”. Chương trình gồm 3 phần: “Người đi tìm hình của nước”; “Trở về”; và “Người là niềm tin tất thắng”. Ca khúc chủ đề của chương trình “Lời Bác dặn trước lúc đi xa” là một sáng tác rất nổi tiếng của cố nhạc sĩ Trần Hoàn (1928-2003). Ông viết ca khúc này vào năm 1989 dựa trên câu chuyện do ông Vũ Kỳ – thư ký riêng của Bác Hồ kể lại những giây phút cuối đời của Người với những tình tiết xúc động.

Phần đầu mang tên “Người đi tìm hình của nước” gồm rất nhiều hoạt cảnh, trong đó có hoạt cảnh thơ nhạc “Hồn nước”, hoạt cảnh ca kịch “Hồ Chí Minh –  Hồi ức màu đỏ”, hát múa “Bác Hồ có một chuyến đi”, ca cảnh cải lương “Lời người ra đi”, hoạt cảnh thơ, hát, múa “Dấu chân phía trước”, “Những mùa đông trắng”… Phần này thể hiện giai đoạn đầu tiên trong cuộc đời hoạt động cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, bắt đầu với hành trình bôn ba khắp các châu lục tìm con đường cứu nước…

Phần hai có chủ đề “Trở về” gồm 11 tiết mục ca múa, liên khúc, hoạt cảnh dựng lại giai đoạn Chủ tịch Hồ Chí Minh trở về nước, lãnh đạo cách mạng Việt Nam vượt qua khó khăn, thử thách để giành chính quyền, lập ra nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa, nay là nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước…

Trong phần “Trở về”, các nghệ sỹ trình diễn liên khúc hát múa “Tiếng hát giữa rừng Pắc Bó – Suối Lê Nin”, hoạt cảnh “Mười chín Tháng Tám – Lãnh tụ ca”, hoạt cảnh hát múa “Du kích Sông Thao – Giải phóng Điện Biên”, các bài hát “Chào anh giải phóng quân chào mùa xuân đại thắng”, “Đêm Trường Sơn nhớ Bác”, “Bác vẫn cùng chúng cháu hành quân”, “Người về thăm quê”…

Nhà văn Nguyễn Quang Vinh, người viết kịch bản văn học cho chương trình, chia sẻ với báo chí, “đề tài về Bác luôn thúc gọi và tạo nhiều cảm hứng cho các thế hệ nghệ sĩ. Chúng tôi làm chương trình này với một ê kíp hùng hậu, những nghệ sĩ tên tuổi, bằng toàn bộ tấm lòng và tâm huyết cùng gắn kết bên nhau để xây dựng một chương trình nghệ thuật đặc sắc nhất”.

Tuyết Hoa

Ảnh: VOV

https://www.youtube.com/watch?v=A4Ohyxd5fxs

Chương trình biểu diễn tổng kết 1 năm “Sân chơi nghệ thuật VNOB”

Nhằm mục đích đưa nghê thuật hàn lâm và đương đại tiếp cận gần hơn tới khán giả trẻ, thiết lập lượng khán giả trung thành vì sự phát triển bền vững của Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB), từ năm 2018 đến nay, Nhà hát đã tổ chức “Sân chơi nghệ thuật VNOB” với nhiều nội dung phong phú. Để kỷ niệm 1 năm ngày “ra đời” của “Sân chơi nghệ thuật VNOB”, tối 11 tháng 8 vừa qua, vào lúc 19h.00, tại sân khấu tầng 3 Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam đã diễn ra Chương trình Biểu diễn báo cáo tổng kết Hè 2019 với các tiết mục của 4 lớp Ballet lứa tuổi kid và teen, 3 lớp Đương đại cơ bản, nâng cao và chuyên sâu, nhảy K-pop và lời ca “Mashup” từ lớp Hợp xướng, độc tấu Ghita tác phẩm “Thư gửi Elise”…

Trong một năm qua, “Sân chơi nghệ thuật VNOB” đã hoạt động rất hiệu quả. Các chương trình học, bao gồm cá nhân và tập thể, thường diễn ra vào khung giờ trưa, tối và cuối tuần để thuận tiện cho các đối tượng tham dự. Với sự dẫn dắt chung của Thạc sĩ, NSƯT Trần Ly Ly, Q. Giám đốc VNOB, người sáng lập ra Sân chơi nghệ thuật, cùng với các chuyên gia giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý, giảng dạy như NSƯT, nguyên Phó đoàn trưởng Đoàn múa Trần Bích Hường (Ballet), Top 6 So you think you can dance Nguyễn Thúy Hằng (Múa đương đại), Thạc sỹ Vũ Mạnh Dũng- Cúp vàng quốc tế tại Bình Nhưỡng- Phó đoàn trưởng Đoàn Hát (thanh nhạc), Thạc sỹ Nguyễn Kiều Thẩm (hợp xướng), Trương Hữu Văn- Đoàn trưởng Đoàn Nhạc (Kèn Clarinet); Thạc sỹ Đinh Thu Hương (Piano)… Đặc biệt, cô Nguyễn Thúy Hằng vừa giành Giải Biên đạo xuất sắc World Ballet Art Competition tại Manila, Philippines 2019.

NSƯT Trần Bích Hường cùng các học viên lớp Ballet Kid tại Chương trình biểu diễn

Nhà hát đã tổ chức được 20 lớp với hơn 200 học viên tham gia, trong đó có 5 lớp Ballet, 5 lớp múa đương đại, 2 lớp Dance Sport, 2 lớp thanh nhạc, 1 lớp cho mỗi môn học: nhảy K-pop; Ghita, Kèn, Piano và Hợp xướng. Nhiều học viên đã dành được những giải thưởng xuất sắc trong các cuộc thi trong nước và quốc tế, như bạn Nguyễn Đức Huy giành giải Nhất World Ballet Art Competition- Contemporary Solo tại Manila, Philippines 2019, giải Nhất Star of Canaan Dance International Ballet – Contemporary Solo tại Malaysia 2018; giải Ba Grand Prix International Ballet Competition- Contemporary Solo tại Đài Loan 2018. Bạn Nguyễn Việt Bách giành giải Nhì Star of Canaan Dance International Ballet – Contemporary Solo tại Malaysia 2018…

Các học viên tham dự những hoạt động trên đều được trải nghiệm và cùng tham gia một số chương trình biểu diễn với các diễn viên chuyên nghiệp của Nhà hát như vở Ballet Kẹp hạt dẻ – Giấc mơ thần tiên tháng 12-2018, “Peter và Chó sói’ tại Nhà hát Star Galaxy cũng như nhiều sự kiện khác.

Tiết mục Hợp xướng dưới sự dẫn dắt của Thạc sĩ Nguyễn Kiều Thẩm

Năm 2019, nhân kỷ niệm 60 năm ngày Thành lập Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam “Sân chơi Nghệ thuật VNOB” tiếp tục các hoạt động để nâng cao trình độ cũng như khuyến khích người yêu nghệ thuật hàn lâm, tham gia các khóa học như giảm 5% cho học viên khi nộp cả khóa học 24 buổi, cho 2 học viên cùng đăng ký hoặc học từ môn thứ 2 trở lên; Giảm 10% cho toàn bộ con em nghệ sỹ, nhân viên của Nhà hát, cho nhóm 5 học viên cùng đăng ký; Giảm 15% cho tất cả học viên đăng ký lớp Hợp xướng khóa 2; Giảm 20% cho học viên đã tham gia lớp Hợp xướng khóa 1 tiếp tục học nâng cao; Học viên trên 50 tuổi được ưu đãi thêm 5% cộng vào cùng các ưu đãi trên…

Tuyết Hoa

NSƯT Trần Ly Ly, Giám đốc VNOB, người sáng lập ra Sân chơi nghệ thuật, phát biểu tổng kết 1 năm hoạt động

VNOB làm việc với Sở Văn hóa – Thể thao Đà Nẵng: Đưa Hồ Thiên Nga về Đà Nẵng

Ngày 6-8 vừa qua, đoàn cán bộ Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB), dưới sự dẫn đầu của NSƯT Trần Ly Ly, Q. Giám đốc Nhà hát, đã có buổi làm việc với lãnh đạo Sở Văn hóa – Thể thao Đà Nẵng, do ông Huynh Văn Hùng, Giám đốc Sở chủ trì, về việc đưa các sản phẩm nghệ thuật của VNOB đến với người dân thành phố đáng sống nhất Việt Nam.

Năm 2020 đánh dấu một cột mốc đáng nhớ đối với Đà Nẵng khi kỷ niệm 45 năm giải phóng thành phố. Vì vậy, Sở Văn hóa – Thể thao Đà Nẵng rất muốn có một chương trình nghệ thuật đặc biệt để phục vụ người dân cũng như du khách đến với thành phố vừa được chọn là 1 trong 52 điểm đến hấp dẫn nhất thế giới do NewYork Time bình chọn trong năm 2019. Để đáp ứng tiêu chí này, trong cuộc họp tại Trung tâm hành chính thành phố Đà Nẵng, NSƯT Trần Ly Ly đã trình bày điểm đặc sắc của một số sản phẩm nghệ thuật do Nhà hát thực hiện, trong đó có vở vũ kịch Hồ Thiên Nga và chương trình nghệ thuật Around the world.

Đại diện VNOB trình bày về sản phẩm cũng như các điểm thuận lợi khi đưa Hồ Thiên Nga đến với Đà Nẵng đúng vào dịp kỷ niệm 45 năm Ngày Giải phóng thành phố

Với uy tín 60 năm hình thành và phát triển, lại là đơn vị hàng đầu trong sản xuất và biểu diễn các chương trình nghệ thuật hàn lâm như giao hưởng, nhạc kịch và vũ kịch, đã từng đưa nhiều sản phẩm có chất lượng cao đến với các Liên hoan quốc gia và sân khấu quốc tế, VNOB, với các sản phẩm của mình, đã nhận được sự ủng hộ nhiệt tình của lãnh đạo sở. Sau khi phân tích những thuận lợi và khó khăn trong từng sản phẩm cũng như khả năng tiếp nhận của công chúng thành phố, lãnh đạo Sở Văn hóa – Thể thao nghiêng về khả năng đưa vở vũ kịch Hồ Thiên Nga về diễn tại Nhà hát Trưng Vương trong khoảng thời gian từ 25 đến 28 tháng 3 năm 2020 nhân dịp kỷ niệm 45 năm ngày giải phóng thành phố. Được biết, Nhà hát Trưng Vương, với sức chứa trên 1000 khán giả, sẽ là sự lựa chọn tuyệt vời cho người dân thưởng thức tác phẩm tầm cỡ thế giới này.

Hiện tại, VNOB và Sở Văn hóa – Thể thao Đà Nẵng đang tiếp tục những bước thương thảo tiếp theo để đi đến quyết định cuối về việc đưa Hồ Thiên Nga đến với Đà Nẵng. Theo kế hoạch, lãnh đạo Sở Văn hóa – Thể thao Đà Nẵng sẽ ra thăm và dự lễ kỷ niệm 60 năm ngày thành lập Nhà hát vào đầu tháng 10 tới và bàn tiếp những kế hoạch chi tiết của chương trình.

Tuyết Hoa

Lạc hồng trong tuyết

Múa là loại hình nghệ thuật khắc nghiệt, đòi hỏi sự khổ luyện, niềm đam mê và cả sự đầu tư không mỏi mệt từ gia đình. Nhưng ở Việt Nam hiện nay, thành danh và cả làm giàu trong nghề này quả là “nhiệm vụ bất khả thi”. Áy vậy mà một số nghệ sĩ, biên đạo múa người Việt đã “làm mưa, làm gió” trên sân khấu nước ngoài và biến mình thành cánh chim lạc hồng trên bầu trời nghệ thuật thế giới.

Trần Tiến Huy – Giám đốc nghệ thuật người Việt đầu tiên ở châu Âu

Biên đạo múa Trần Tiến Huy (Huy Tran)

Một người không thể không nói đến khi trở thành nhân vật đầu tiên là người Việt được mời làm Giám đốc nghệ thuật của một nhà hát châu Âu – Nhà hát Pfalztheater Kaiserslautern, Đức. Đó chính là biên đạo, nghệ sỹ múa Trần Tiến Huy (sinh năm 1987). Là một tài năng múa trẻ ở Việt Nam, Trần Tiến Huy bước vào nghiệp múa từ năm 1999 tại Trường Múa Việt Nam. Sau khi tốt nghiệp, anh làm việc tại Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam. Năm 2008, Trần Tiến Huy giành giải Ba (solo) trong cuộc thi Tài năng múa trẻ. Cũng năm đó, anh bắt đầu thử sức mình trên sân khấu quốc tế khi làm việc cho Công ty Swiss Cinevox Junior do Malou Fenaroli Leclerc đứng đầu. Nhìn thấy tài năng thiên bẩm cũng như sự khổ luyện và niềm đam mê nghiệp múa của chàng lãng tử này, Thụy Sỹ đã trao cho anh học bổng dành cho biên đạp múa nằm trong dự án đào tạo của Chính phủ tại Reinhild Hoffmann. Kết thúc khóa đào tạo, anh làm việc tại Nhà hát Hagen (Đức) dưới sự chỉ đạo của Ricardo Ferando và Nationaltheater Mannheim từ năm 2011-2015. Sau đó, anh chuyển sang Nhà hát quốc gia Mannheim từ 2015-2016. Năm 2011, anh giải nhất của cuộc thi “Biên đạo múa trẻ – CJC – Neuhausen tại Thụy Sĩ. Anh bắt đầu đầu quân cho Nhà hát Tanzania der Pfalztheater Kaiserslautern từ năm 2016 và đến nay, anh chính thức được mời làm đồng đạo diễn nghệ thuật của Nhà hát danh giá này.

Nhưng, thành công trên sân khấu nước ngoài không khiến Trần Tiến Huy sống trong hào quang mà quên đi “quê cha, đất mẹ”. Huy thường dành thời gian trở về Việt Nam tham gia giảng dạy các lớp múa đương đại. Made in Vietnam – workshop múa đương đại 2018 là lần đầu tiên Huy cùng các đồng nghiệp đang chinh chiến tại trời Âu chia sẻ kiến thức, trải nghiệm với công chúng. Cuối tháng 6 vừa qua, Huy đã về nước tham dự chương trình Múa đương đại – Hanoi Dance Fest 2019 với tác phẩm Đa chiều (Multidimention) cùng sự thực hiện của các diễn viên múa nước ngoài. Tác phẩm Đa chiều của anh mở ra cho công chúng những điểm nhìn khác nhau về cùng một vũ đạo – Một sự kết hợp giữa hiệu ứng thị giác với những chiều kích biên thiên bao gồm không gian, âm nhạc, ánh sáng, dàn cảnh và thiết kế sân khấu.

Một cảnh trong Đa chiều – tác phẩm do Huy Tran biên đạo được trình diễn tại Hanoi Dance Fest 2019

Nói về Trần Tiến Huy, chị Nguyễn Thị Thu Hiền, mẹ của anh, cũng từng là một diễn viên múa đã hy sinh sự nghiệp vì gia đình, tâm sự: “Tiến Huy sinh ra trong một gia đình làm nghệ thuật múa nên từ bé, Huy đã có cái nôi của sự đam mê. Nhưng từ đam mê đến thành công của hôm nay sự sự hy sinh mọi thú vui, sự khổ công rèn luyện và quyết tâm của bản thân và sự ủng hộ của gia đình. Nhiều người hỏi tại sao đến giờ này, chúng tôi vẫn ở trong căn hộ tập thể được phân từ ngày xưa? Đơn giản thôi! Mọi thứ chúng tôi kiếm được đều để nuôi dưỡng niềm đam mê ấy của con cái. Chỉ vậy là đủ rồi!”.

Vũ Ngọc Khải đưa hồn Việt vào sáng tạo

Năm 2015, sân khấu múa Việt Nam xôn xao với vở “Nón”. Năm 2016, vở múa đương đại đậm chất Việt này được mời biểu diễn tại Hội nghị bộ trưởng văn hóa các nước tại châu Âu. Năm 2017, “Nón” tiếp tục được biểu diễn tại Liên hoan múa quốc tế Changmu Performing arts Festival (Seoul – Hàn Quốc). Biên đạo và diễn viên chính của vở là Vũ Ngọc Khải. Và gần đây nhất, năm 2019, “Đáy giếng” đã “hớp hồn” người yêu nghệ thuật múa đương đại trong chương trình Hanoi Dance Fest 2019 do Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB) phối hợp với Viện Goethe và Trung tâm văn hóa Pháp – L’Espace tổ chức.

Biên đạo múa Vũ Ngọc Khải

Múa là một loại hình nghệ thuật đòi hỏi sự khổ luyện từ bé (thường từ 7-8 tuổi), và thời gian làm nghề ở độ thăng hoa không hề dài. Như với Khải, anh bắt đầu với 7 năm học múa ballet chuyên nghiệp tại trường Cao đẳng múa Việt Nam (nay là Học viện Múa Việt Nam). Từng làm việc cho một nhà hát tại Việt Nam, rồi tiếp tục tu nghiệp và làm việc tại Hà Lan, kể từ năm 2007, sự nghiệp nghệ thuật của anh gắn liền với các sàn diễn châu Âu. Không chỉ được thừa nhận trong vai trò diễn viên soloist, Vũ Ngọc Khải còn là biên đạo, Giám đốc chuyên môn và giảng viên múa. Anh luôn muốn đưa văn hóa Việt cộng hưởng với tư duy nghệ thuật đương đại vào tác phẩm của mình. Điển hình gần đây nhất là “Đáy giếng” với hành trình người Việt tìm kiếm căn tính, vượt qua những thách thức văn hoá và soi rọi chính mình trong mối tương quan với thiên nhiên.

Bên cạnh sáng tác, Vũ Ngọc Khải cũng chuyên tâm tới giảng dậy. Học về cơ thể và chuyển động nên anh quan tâm tới những chuyển động tự nhiên, hợp lý với cơ thể. Cách đi, đứng, nằm, ngồi, ngã và hít thở.

Đáy giếng của Vũ Ngọc Khải đã thu hút sự chú ý của khán giả tại Hanoi Dance Fest 2019

Ngọc Khải mang theo mình sự luyện tập của Ballet và chuyển dần sang Neo-Classical rồi  múa Đương đại. Mang một hơi thở luôn chuyển động về nghệ thuật múa, anh mong muốn những tác phẩm của anh sẽ chạm tới khán giả với nhiều khía cạnh của cuộc sống Đương đại hiện tại.  Tâm sự về “nghiệp múa”, Vũ Ngọc Khải cho biết: “Múa cho tôi hơi thở, khung hình, âm thanh, ánh sáng và đi vào trong không gian, tốc độ, với cảm giác và cảm  xúc rất thật!”.

Xuân Lê – chàng trai gốc Việt mang trượt băng vào múa

Tuy không sinh ra và lớn lên ở Việt Nam, nhưng Xuân Lê (người Pháp gốc Việt) lại rất muốn cống hiến tài năng của mình trên mảnh đất Tổ của mình. Dù gặt hái được nhiều thành công qua các tour lưu diễn vòng quanh thế giới với các đoàn nghệ thuật danh tiếng, Xuân Lê vẫn luôn khao khát tiến xa hơn nữa trong hành trình kiếm bản thân. Năm 2016, Xuân Lê quyết định thành lập đoàn múa tại Paris để theo đuổi một niềm đam mê khác, cũng không kém phần mãnh liệt: biên đạo và dàn dựng các tác phẩm của chính mình và Vòng lặp là sáng tác solo đầu tay của anh.

Xuân Lê – chàng nghệ sĩ Pháp gốc Việt với Vòng lặp

Là chủ nhân của giải vô địch nước Pháp và giải 6 – vô địch trượt patin thế giới (thể loại freestyle) năm 2009, Xuân Lê nhanh chóng bén duyên với nghệ thuật múa. Vừa đầu quân cho đoàn múa Käfig, Bissextile vừa là thành viên của đoàn xiếc Eloize, có thể nói Xuân Lê là một nghệ sĩ đa tài, một người nghệ sĩ “không giới hạn”.

Anh kết hợp tinh tế bộ môn nghệ thuật trượt băng và múa để tạo nên ngôn ngữ vũ đạo độc nhất của riêng mình. Tác phẩm Vòng lặp của anh mang phong cách tối giản, nơi con người, âm thanh và ánh sáng cùng nhau dung dưỡng và hồi đáp. Khán giả sẽ có cơ hội đắm mình trong thế giới của đường băng nghệ thuật đầy chất thơ tái hiện trên sân khấu huyễn tưởng đầy ấn tượng.

Không chỉ là Tiến Huy, Ngọc Khải hay Xuân Lê, cái nôi múa Việt còn có biết bao nhiêu gương mặt thành danh trên sân khấu quốc tế. Lê Ngọc Văn, diễn viên ballet Việt Nam cũng là một trong những cái tên mang đến niềm tự hào cho Việt Nam. Hiện anh đang làm việc cho Nhà hát Hoàng gia Anh. Bên cạnh đó, anh vẫn thường xuyên về nước để cộng tác với Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB) và một số đơn vị nghệ thuật khác. Năm 2018, Lê Ngọc Văn đã thể hiện tốt vai trò biên đạo múa khi phối hợp cùng Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam trong hai vở Bolero và Suit en Blanc. Theo tiết lộ từ Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam (VNOB), Lê Ngọc Văn đã chính thức nhận lời về Việt Nam dàn dựng và biên đạo vở vũ kịch Hồ Thiên Nga một cách đầy đủ nhất, dự kiến ra mắt công chúng vào tháng 10 tới tại Hà Nội.

Có thể kể thêm nhiều cái tên khác được nhiều người biết đến như Hoàng Ngọc Tú (Conny Janssen Danst, Hà Lan), Lê Thanh Phong (Nhà hát Luneburg, Đức), Phạm Trí Thanh (Nhà hát St Gallen, Thụy Sỹ), Bùi Ngọc Quân (Công ty Les Ballet C de la B, Bỉ), Nguyễn Ngọc Anh (Random Dance Company, Anh).

Với tâm thế của những nghệ sĩ luôn muốn đóng góp khả năng của mình cho nền nghệ thuật nước nhà, các anh chị luôn theo dõi và sẵn sàng góp sức bất cứ lúc nào có thể. Không chỉ hoạt động ở lĩnh vực sáng tạo, biên đạo và biểu diễn, các nhóm các nghệ sĩ múa này cũng góp sức cho những khóa tập huấn về múa đương đại cho giảng viên, sinh viên khoa Múa các trường đại học ở Việt Nam.

Với những gì đã, đang và sẽ làm được, chúng ta tiếp tục hy vọng những cánh chim Lạc Hồng sẽ bay cao, bay xa hơn nữa để tỏa sáng trên bầu trời nghệ thuật quốc tế.

Nguyễn Tuyết Hoa (Theo Tạp chí Cục NTBD)